EUDR – Egzekwowanie przepisów i sankcje – jak będą kontrolowane i karane naruszenia rozporządzenia.

Rozporządzenie UE w sprawie wylesiania i degradacji lasów (EUDR – EU Deforestation Regulation) wprowadza nie tylko nowe obowiązki dla przedsiębiorców, ale także mechanizmy ich egzekwowania oraz sankcje za naruszenia. Dla wielu firm to kluczowa kwestia – gdyż od 30 grudnia 2024 r. (dla dużych podmiotów) i 30 czerwca 2025 r. (dla MŚP) przepisy staną się realnie obowiązujące, a ich niedopełnienie będzie wiązało się z poważnymi konsekwencjami.

Jak będą wyglądały kontrole?

Organy nadzorcze w państwach członkowskich UE zostaną zobowiązane do prowadzenia systematycznych kontroli podmiotów wprowadzających na rynek towary objęte regulacją, takie jak soja, kawa, kakao, olej palmowy, drewno, wołowina czy kauczuk. Kontrole obejmą:

• weryfikację dokumentacji due diligence
• sprawdzenie łańcuchów dostaw i źródeł surowców
• analizę ryzyka powiązanego z konkretnymi krajami i regionami
• a także audyt systemów wewnętrznych stosowanych przez przedsiębiorstwa.

Co istotne, państwa członkowskie muszą przeprowadzać kontrole minimalne w stosunku do określonego procenta podmiotów i wolumenów produktów (np. co najmniej 9% dla krajów wysokiego ryzyka).

Jakie sankcje przewiduje EUDR?

Rozporządzenie nakłada na państwa członkowskie obowiązek wprowadzenia skutecznych, proporcjonalnych i odstraszających sankcji. W praktyce mogą to być:

• Kary finansowe – do 4% rocznego obrotu w UE przedsiębiorstwa, które naruszy przepisy
• Konfiskata towarów – produkty niezgodne z EUDR mogą być zatrzymane lub zniszczone
• Czasowe wykluczenie z zamówień publicznych i finansowania – firma może zostać odsunięta od korzystania ze wsparcia publicznego czy programów pomocowych
• Nakaz usunięcia naruszenia – zobowiązanie do wdrożenia dodatkowych procedur i działań naprawczych.

Co to oznacza w praktyce dla firm?

Firmy muszą liczyć się z tym, że:

• ich łańcuch dostaw będzie szczegółowo sprawdzany
• każde braki w dokumentacji lub niezgodności mogą prowadzić do poważnych konsekwencji finansowych
• ryzyko reputacyjne (ujawnianie naruszeń) będzie równie dotkliwe jak kary finansowe.

Dlatego kluczowe staje się odpowiednie przygotowanie – od analizy źródeł zaopatrzenia, przez wdrożenie procedur due diligence, aż po regularny monitoring i współpracę z dostawcami.

Podsumowanie

EUDR to nie tylko formalny obowiązek, ale także realne narzędzie walki z wylesianiem. Egzekwowanie przepisów i sankcje finansowe są zaprojektowane tak, aby firmy nie mogły pozwolić sobie na zignorowanie regulacji. Odpowiednie przygotowanie się już teraz pozwoli uniknąć kosztownych błędów w przyszłości i zabezpieczyć stabilność działalności na rynku unijnym.

A jeżeli już dziś potrzebujesz dowiedzieć się więcej o obowiązkach wynikających z nowego unijnego rozporządzenia dotyczącego gospodarki leśnej EUDR, zapraszamy na szkolenia z omawianego zakresu. Harmonogram szkoleń w formie otwartej znajduje się w zakładce „Szkolenia otwarte”, a jeżeli jesteś zainteresowany szkoleniem zamkniętym, skontaktuj się z nami.

Zespół Nowak Consulting – Doradztwo Celne.

Telefon: +48 727 208 308
E-mail: kontakt@doradcacelny.pl / doradcacelny@gmail.com